Чир-сууна хынғаны тархынны пiлерiнең палғалыстығ
23.10.2026
Хабарлар
Хакасия пазы Валентин Коновалов БПЛА-лар кӧзідиин кӧрче
Форум. С.П.Кадышевтiң адынаң чон чайаачызының национальнай кiнiнде «Хада пiс кӱстiгбiс!» ӱс тӧлнiң форумы ирткен. Ол ӧӧн нацист сайбағҷыларынаң тоғыр ирткен Нюрнбергтегi трибунал тоозылғаннаң 80 чыл ирт парғанына чарыдылған
Хакасияда 19 – 21 чарыста Россияның чаа-тархын пiрiгiзi Нюрнбергтегi трибунал тоозылғаннаң 80 чыл ирт парғанына чарыдылған паза хорғыстығ чаа чылларындағы киректернi ундутпазына, чиит тӧлге чахсы читiр пирерiне кӧстеглiг форум иртірген. Алғым мероприятиее Ағбандағы школаларның ӱгренҷiлерi, Олимп резервi училищезiнiң студенттерi, халых пiрiгiстерiнiң ӧткiннерi, чаа араласчылары паза ветераннары килгеннер.
Форум, чир-суубыстың тӧллерiн пiрге пiрiктiрiп, чирiбiстiң тархынынаңар чоох апарып, чииттерге пiлiстернi читiрерге оңдай пирген, iдӧк чир-сууна хыныстарын тыытхан. Форум пайрамни Россия кибелiсчiзi Ольга Разуваеваның кибелiзi хоостыра турғызылған ойыннаң азылған. Тимнелген концерт пiстiң регионның чоннарының ынархазын паза пiрге тудынчатханын чахсы кӧзiткен. Форумны пайрамни азып, Хакасия пазы Валентин Коновалов чыылысхан чонның алнында чоох тутхан:
– Пӱӱнгi форум прай тӧллернi пiрге пiрiктiрче, ол, тархыныбысты хайраллап, чииттерге чуртазыбыстың ӧӧнiн читiрерге полысча. Чир-суубысха хынызын, аның тархынына паза арачылағҷыларына улуғлазын читiрче. Сын патриот полчатхан кiзi – ол Чир-сууна олаңай ла хынчатхан кiзi нимес, ол аның тархынын чахсы пiлчеткен паза пiлерге кӱстенчеткен кiзi. Пӱӱнгi форум Россияның тархынын паза матыр чоныбыстың махачы тудынғанын сағысха кирерге паза наа пiлiстер аларға полызар. Полғаныңарға ла чоохтазығда ӧткiн аралазарға, сағыстарыңнаң ӱлезерге алғапчам.
Юнармеецтер, студенттер паза ӱгренҷiлер СВО араласчыларына хабазарына кӧстелген аймах устар кӧзiдiглерiнде араласханнар. Олғаннар «Леший» чабынҷахты паза чӱленҷең сетьтi ӱрерге ӱгренгеннер. Чааҷыларға открыткалар, ӧрт сығарҷаң хурутхан тимнегнi паза «браслет выживания» тимнееннер. Мастер-класста идiл парған ниме-ноо прай ӧнетiн чаа операциязының араласчыларына ызылар. Iдӧк олғаннарны кӧзiдiгде атарға, имнег полызиин пирерге паза БПЛА-наң тузаланарға ӱгреткеннер. Ӱгренҷiлер iдӧк автоматты сайап, нандыра чығаннар. Анаң олғаннарға улуғ нимес марығ иртiрiлген. Прай сигiс ӱгредiг учреждениезiнең пiрер араласчы марыға сыххан. Олғаннар таңманы орта атханнар, пастағы имнег полызиин пиргеннер, БПЛА-наң тоғынғаннар паза автоматты сайап, хатап чығаннар. Андағ марығ олғаннарның кӧңнiне уғаа кiрген, полған на ӱгредiг учреждениезi позының арғызына «ағырған». Ӧнетiн тӧстелген комиссия марығласчатханнарның салтарларын хайығда тутхан. Анаң иң артыхтарына дипломнар паза кӧксiне хазанҷаң танығлар читiргеннер.
Форумның араласчыларына чаа-патриот клубтары, пiрiгiстер паза специалисттер ойыннар кӧзiткеннер. Оларда Ағбандағы «Святогор» халых пiрiгiзі, Саяногорсктағы «Респект» тархын-патриот клубы, Ағбандағы «Рубеж» ӧнетiн ӱгредiг учреждениезiнiң чайаачы ӧмезi паза Росгвардияның специалист-кинологы араласханнар. Тимнелген номерлерде учреждениелернiң араласчыларының профессиональнай кӧнiгiстерi, оларның физическай тимненiстерi паза пасха даа устары кӧзiдiлген. Форум араласчыларының хайиин тартхан ӧнетiн ӱгредiглiг Гром аттығ адай. Ол адай кӧп чон аразында позының узын кӧзiдерге килген, че пастағызын кӧп чон паза тың истiлчеткен кӧг аны сала чочындырған. Че ээзi аннаң чоохтазып, туртухханы чiт чӧрiбiскен. Ағаа пирiлген чахығларны прай толдырыбысхан. Олғаннар Громның тудынчатханына паза чахығларны толдырчатханына морсынғаннар. Адайны чахығларны орта толдырарға ӱгретчеткен Хакасияҷа Росгвардия устанызының кiчiг инспектор-кинологы (ады чазытта) тоғызынаңар хысхаҷахти чоохтап пирген:
– Мин адайларны тоғыс чорығына чӧрерге ӱгретчем. Пiстiң адайлар чара чачырапчатхан ниме-нооны табарына ӱгредiлчелер. Телефонҷа чара чачырапчатхан ниме салыл парғаннаңар искiрзелер, пiс андар парчабыс. Iдӧк табығларда, школаларда халғанҷы саңда алай иирде пiстiң ӱгредiлген адайлар тоғынчалар. Амғы туста пiстiң адайлар СВО-да служба апарарға чӧр килчелер.
Мин адайымны ағаа тӧрт ай тол парғанда ӱгредiп пастаам. Че чара чачырапчатхан ниме-нооны табарына ӱгредiглiг курс хоостыра адайларны алты ай тол парза ӱгредерге пастирға кирек. Ол андада хыйғаах парған полча паза ниме ағаа идерге киректелчеткенiн чахсы оңарча.
Мындағ ӱгредiге иң килiстiре немецкай, бельгийскай овчаркалар, лабрадорлар паза спаниельлер. Ол адайлар ӱгредiге чайалғаннар паза хылыхтары килiстiре. Адайлар службаларын сигiс чыл апарчалар, анаң оларны тынаға ызарға чарир. Че тынаға ызар алнында олар сыныхтағ иртчелер, хазии хоостыра служба иртерге чарапчатсалар, оларны артысчалар. Адайлар сыныхтағ сыбыра иртчелер, оларның хазии хайығда тудылча. Тынаға парар тус чит парза, кинолог ӱгреткен адайны позынзар алып алча. Олар пiстiң чағын нанҷыларыбыс пол парчалар, аннаңар оларны хайығ чох артыспинчабыс.
Тиксi Россия ветераннарының «Боевое братство» халых пiрiгiзiнiң Хакасиядағы пӧлии паза Росгвардияның региондағы пӧлии кӧзiдiг тимнеп салғаннар. Анда чаа, арачыланҷаң паза палғалысчаң тирiглер сығарылғаннар.
С.П.Кадышевтiң адынаң чон чайаачызының национальнай кiнiнiң алнындағы ачыхта чазы кухнязы турған. Форумның араласчыларына чааҷыларның татхыннығ кашазы тимнелген. Олғаннар аны хынып чiп алғаннар. Чааҷыларның кашазы тадиинаң даа пасхалалча, ол уламох татхыннығ полча. Таң адалчатханнаңар ба, таң аны тимнепчеткенi пасхалалча ба. Че аны улуғлар даа, кiчiглер дее хынып чiп алчалар.
Сом Дмитрий Сунчугашевти
Автор :
Наталья Тюкпеева
| Пн | Вт | Ср | Чт | Пт | Сб | Вс |
| 31 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 |
| 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
| 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
| 28 | 29 | 30 | 1 | 2 | 3 | 4 |
Кӱн таңмазы
Хакасияда
Россияда
Тилекейде
