Наа тӧлге – наа арығлар
16.09.2026
Хабарлар
Хакасия пазы Валентин Коновалов паза Ағбан пилтірі пазы Нина Леонченко харағайны одыртчалар
Чӧрім. Хакасия чуртағҷылары «Арығны хайраллирбыс» тиксі хазна чӧріміне чыл сай хозылчалар. Пӱӱл чӧрім хоостыра харағай хорбылары Ағбан пилтірі посёлокта пастағызын на одыртылдылар
Хазнабыстың иң килкім экология чӧрімі – «Арығны хайраллирбыс» – 2019 чылдаң сығара «Экологияның чахсы чуртазы» нацпроектче иртірілче. Аның ӧӧн кӧстее – арығларны нааҷылиры. Анда илбек хазнабыстың прай регионнары араласчалар. Чӧрімні Россияның чир-чайаан министерствозы паза Рослесхоз хабазиинаң «Экосистема» тиксі Россиядағы экология чӧрімінең хада «Хумартхылас сады» АНО иртірче. Пу чылның пӧгіні – 70 миллионҷа ағас одырт салары. Алындағы чылларда пу чӧрім хоостыра Россияда 430 миллион азыра наа ағас одыртылған.
Хакасия – чӧрімнің кибірліг араласчызы. Хакасия правительствозы искіриинең, пу чыллар аразына республикада чарым миллион азыра ағас одыртыл парған. Наа арығастар Хакасияның город-аалларындағы, аймахтар кіннеріндегі Культура туралары, школалар хыринда, парктарда паза арығлар хыринда тӧстелчелер. Иң морсымнығ кӧзідімнернің пірcі – ирткен чылда Очырдағы борда ла 10 муңҷа харағай паза хузух ағазы одыртылғаны.
Пӱӱл 14 ӱртӱнде чӧрім Ағбан пилтірі посёлоктаң пасталды. Горнай орамада ӧнетін чир пӧлілген паза хорбыларны одыртарына тимнелген. Хакасияның ағас хонии министерствозы аймах питомниктердең 140 харағай хорбызын тимнеп салған. Ораманың чолы паза оң сариндағы тураларның аразында илееде чалбах чир хуруғ турчаттыр. Амды, тізең, мында харағайлығ арығ полар.
Хакасия правительствозының, министерство-ведомстволарының, Ағбан пилтірі посёлоктың, орындағы учреждениелернің кізілері паза Ағбанның даа илееде істеніс ӧмезі, чииттер паза халыхчылар чӧрімге хозылғаннар.
Хакасияның культура ис-пайы хумартхыларын хадарарынҷа хазна инспекциязының чӧпчізі Анна Воронина, хыс фамилиязы Конусова, хада тоғынчатхан арғыстарынаң хада ағас одыртарынҷа чӧрімнерде сыбыра хынып араласча. Аның кӧрізінең, ол хазнаа даа, Хакасияа даа уғаа кирек чӧрім. Ағастар полызиинаң чир дее пайыпча, аның кӧрімі дее алысча, улам сіліг пол парча. Хакасия, тізең, чазылығ паза чилліг чир, аннаңар Ағбан пилтірі осхас аалларға ноған арачылағ хурчаа хайди даа кирек. Хазна инспекциязының ӧмезі ікі чыл мының алнында Хубачарда ағастар одыртхан, пӱӱл – Сапогов аал хыриндағы «Соляр» паркта.

«Арығны хайраллирбыс» чӧрімде чуртағҷылар даа, істеніс ӧмелері дее хынып араласчалар
Хакасияның перинатальнай кінінің ӧмезі ағас одыртарында араласханох. Ӧкпең костюм кис салған ипчілер аразында кӧк костюмнығ ирен хайиибысты тартхан. Ачых-чарых чиит ирен перинатальнай кіннің анестезиолог-реаниматолог-имҷізі Борис Шиголаков полтыр. Аның чооғынаң, арығларны хайди даа нааҷылирға кирек. Ол – пістің пала-пархаларыбыстың, наа тӧлнің хазых чуртазы, арығ кии, пай чир!
– Піс наа чуртас пасталарында турчабыс, чуртас, тізең, уламох пістің тӧлібістің, арығ чир-чайаанда иртерге кирек, – хосхан перинатальнай кіннің ӧӧн имҷізі Ольга Любчич.
СВО ветераны Александр Киштеев пу чӧрімге «Ӧнетін чаа операциязының ветераннарының ассоциациязы» халых пірігізі пастыра килген. Кӧп чоохтанмас ирен мындағ чӧрімге ідӧк сыбыра чӧрчеткеннерін таныхтаан. Позы ол Ағбанда чуртапчаттыр.
Чӧрім араласчыларын Хакасия пазы Валентин Коновалов паза посёлок пазы Нина Леонченко удурлааннар:
– Хакасия – піcтің пір ибібіс, аның таңдағызы полғаныбыснаң на палғалыстығ. Пістің республикабыстың чир-чайааны чалғыс ла, ағаа пістің арачылаабыс кирек. Ол таңдағы чуртасха инвестиция, аның тузазын паалап полбассың! Кем, пу чӧрімге хозылып, чирібісті уламох истіг паза ноған идерге кӱстенче, прайзына алғыс ползын, – таныхтаан Валентин Коновалов.
Ағбан пилтірінің чайаачы ӧмелері кӧгліг сарыннарынаң чыылған чонның кӧңнін кӧдіргеннер. Араласчыларның сырайлары ачых-чарых кӱлініснең чари тӱскенге тӧӧй полған. Харағай хорбызын орта одыртарынҷа инструкция ирткен соонаң чӧрім араласчылары хорбыларны одыртып пастааннар. Посёлок устағ-пастаа паза министерство прайзына кӱрҷектер тимнеп салтырлар, суғ ідӧк кӧнектерге урыл парған турған. Ағастарны одыртары пасталыбысхан.
Чон кӱзінең пу ла кизек чирде 140 хорбы одыртыл парған. Оларны мааннап ӧскірерге, хайығда тударға сӧс пирген посёлок пазы Нина Леонченко. Ізенербіс, оларның кӱстенізінең прай харағайахтар кӱс алынып аларлар паза чилегелерін наа чирге тирең позыдыбызарлар, соонаң, пик ағасха айланып, орындағы чуртағҷыларны ӧріндірерлер.
Сомнар Дмитрий Сунчугашевти
Автор :
Наталья Сюптерекова
| Пн | Вт | Ср | Чт | Пт | Сб | Вс |
| 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 1 |
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 |
| 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 |
| 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 |
| 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 |
| 30 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
Кӱн таңмазы
Хакасияда
Россияда
Тилекейде



