Хазна Думазынзар табығлар, бензин сурии паза саарбахтарға тоғыс
03.07.2026
Хабарлар
Хакасия пазы Валентин Коновалов сурығларға нандырча
Кӧнi эфир. Хакасия пазы Валентин Коновалов, РТС телеканалда теестегi кӧнi эфирге сығып, чон сурығларына нандырған
Кӧнi эфирнi РТС телеканалның хабарҷызы Ольга Коржова паза Хакасия пазы пресс-службазының устағҷызы Константин Новоторженцев апарғаннар.
Ольга Коржованың пастағы сурии КПРФ-тың ХIХ съездiне теелген. Анда регион пазы Валентин Олеговичтi Россияның Хазна Думазынзар табығларда араласчаң кандидаттар списогына кирiбiскеннер. «Мындағ чарадығ Хакасияа хайди теелер паза партия табығлар алнында хайдағ пӧгiннер турғысча? Iдӧк Сiрер Хакасия пазы тоғызынаң парыбызарзар тiп чоох-чаах чӧрче. Анзына хайди нандыр пирерҷiксер?» – сурған хабарҷы.
Валентин Коновалов:
– Чыл ибiре партия депутаттарының паза халыхчыларның аттарына айланыстар кiргеннер. Хазнаның, ол санда Хакасияның, чуртағҷылары постарының чӧптерiн, хоптарын, кӧрiстерiн ӧткiн ысханнар. Iди, оларның айланыстарына тӧстене, партияның Чиңiс программазы тӧстелген. Анда нимедеңер чоохталча? Чуртағҷылар амыр-иптiг чуртирға сағынчалар. Олар паалар паза тарифтер ӧзiзiнең тоғыр полчалар, монополиялар иртiнiзiнең майыхчалар. Iдӧк постарының кӧңнiлерiн, пазынмин, искiрерге сағынчалар. Пу кӱннерде КПРФ партияның съездi ирткен. Анда делегаттар табығ кампаниязына удур, чонның кӧңнiн истiп, КПРФ-тың Чиңiс программазын алыбысханнар.
Съездте партияның списогы алыл парған. Делегаттар минi КПРФ-тың устағҷызы Геннадий Андреевич Зюгановнаң паза аның пастағы орынҷызы Юрий Вячеславович Афониннең пiр списоксар кир салғаннар. Анзы чон паза партиядағы арғыстарым мағаа киртiнчеткенiн паза iзенчеткенiн таныхтапча. Че олох туста пу улуғ нандырығлығ тоғыс, партияны тиксi хазна синiнде кӧдiре апарарға кирек нооза.
Хакасия пазы тоғызынаң парыбызар тiп тарапчатхан чоох-чаахтаңар ниме чоохтирбын? Мин СМИ-ларда паза РТС-тың кӧнi эфирiнде кӧп хати искiрчем, республиканың чуртағҷылары минi регион устағҷызына турғыс салғаннар. Ағаа хоза, Хакасияның тилiс программазы тоғынча. Минiң пу должностьта iстенҷең тузым 2028 чылға теере кӧрiл парған, аннаңар Хакасия пазы тоғызынаң парарға сағынминчам.
Константин Новоторженцев:
– Бензиннең кирек хайди парча? Нимее тимненерге? Алай велосипедтiг чӧрерге килiс парар ба?
Валентин Коновалов:
– Хакасияда бензиннiң сурии хайығда тудылча. Чыылған бензин пар, аннаңар, пасха регионнарнаң тиңнестiрзе, республикада бензиннең хызығыс чоғыл. Хай пiрее заправкаларда паалар ӧс парғаннар. Аны хоостыра ФАС-сар паза пасха даа нандырығлығ органнарзар айланыстар ызыл парғаннар. Пӱӱнгi кӱнде Россияның рыногын чахсыландырар ӱчӱн хазнаның устағ-пастаа улуғ тоғыс апарча. Топливо сығарҷаң заводтар прай кӱзiнең тоғынчалар. Рыноксар iдӧк хоза бензин ызылған. Аннаңар чуртағҷыларны ӱрӱкпеске, бензиннең посха кирек синҷе тузаланарға хығырчам.
Константин Новоторженцев:
– Валентин Олегович, Хакасияда вейптернi тартарға чарадылбинчатхан законны хаҷан чуртасха кирерлер?
Валентин Коновалов:
– Хакасияда андағ закон алылған полған, че, хомзынысха, надзорнай органнарның кӱстенiзiнең ол чох идiлген. Амғы туста федеральнай законодательство алыс парған. Кирексiнiстер кӱзiне кiрiбiсселер, депутаттар чапчаң тоғыныбызарлар тiп iзенчем.
Ольга Коржова:
– Чайғызын пӱдiрiг тоғызы хыызында парча. Сiрер, Валентин Олегович, нацпроекттер толдыриин постарың хайығда тутчазар. Хайдағ-да объекттер сағыссыратчалар ба?
Валентин Коновалов:
– Пӱӱнгi кӱнде республикада пӱдiрiглер паза тыхтағ тоғыстары ӧткiн парчалар. Ағбандағы ветераннар пансионадына алынҷа хайығ айландырарға сағынчам. Андар позым нинҷе-де хати чӧргем. От айының ортызында аны азарға пӧгiнчебic. Пӱӱл республиканың ӧӧн музейiнде алғым тыхтағ тоғыстары пасталыбысханнар. Анда филармонияның концерт залы полар. Пу улуғ проекттiң турчатхан паазы миллиард салковайға читче. Ӧӧн хорадығлар оборудованиее парар. Iдӧк Ағбанда паза Харатаста олған поликлиникалары пӱдiрiлче. Ағбандағы пӱдiрiг 75 азыра процентке тимге сых парған. Харатас сала халча, че тоғысты тузында тоозыбызарға кӱстенче. Андағы поликлиника 60 процентке тимге сых парған. Тӱрчедең Хубачардағы 1000 орыннығ школа пастағы ӱгренҷiлерiне iзиин азар.
Пiлдiстiг, ол-пу подрядчик тоғызын тузында толдырарға маңнанмас тiп чочыныстар пар, аннаңар полған на пӱдiрiгнi, полған на тыхтағ тоғызын хайығда тутчабыс. Ӧӧн нандырығны пӱдiрiгнi апарчатхан муниципалитет тутча. Правительство тоғыс хайди парчатханын тӧремiл сыныхтапча паза полысча. Таныхтирға сағынчам, нацпроекттернi тӱзiмнiг тоғындырарға прокуратура чахсы хабасча. Олар халбыр подрядчиктернi орта чолҷа парарға кӧстепчелер.
Орджоникидзе аймаандағы Наа аалның чуртағҷылары:
– Валентин Олегович, аал чӧптерiнiң счёттарын пиктегдең позыдыбызар ӱчӱн, республика бюджедiнең хоза ахча пирiлер бе? Пiстiң счёт 2024 чылдаң сығара пиктегде тудылча, аннаңар ЖКХ полызығлары паза чарытхы ӱчӱн тӧлеп полбинчабыс.
Валентин Коновалов:
– Пic тӧлеглерге ахча читiр полбинчатхан муниципалитеттернiң айланыстарынҷа тоғынчабыс. Республика бюджедiнең хоза ахча пирҷең оңдай полза, полысчабыс. Че муниципалитеттернi iдӧк тоғынарға, ахча тартарға хығырчам. Хакасияның правительствозы федерациянаң хайди тоғынча? Пастағызы, пiс парызыбыстың ӧзiзiн кӧзiтчебiс. Iкiнҷiзi, тузалығ хорадығлар ӱчӱн хайдағ тоғыстар апарчатханыбысты чарытчабыс. Ағаа хоза, пiстiң нинҷе-де чыл изере хорадығларны хызырҷаң план тоғынча. Аннаңар аал чӧбi iдӧк парыстарын ӧскiрҷең паза хорадығларын хызырҷаң пӧгiннерiн кӧзiт турзын. Андада аал чӧбi аймах синiнде паза финанстар министерствозында ахчанаң хайди тузаланчатханы хоостыра сыныхтағ иртiбiзер. Халғанҷы чылларда Хакасияның правительствозы, инфляцияны пiлдiрте азып, муниципалитеттерге полызығны ӱс хати кӧдiрiбiскен. Пiс Наа аалдаң кiрген айланысты кӧрербiс, паалағ пирербiс, полыс пирҷең оңдайлар тiлирбiс.
Константин Новоторженцев:
– Ноға хараадағы полиция уйан тоғынча? Мотоцикллер городтың орамаларынҷа ух ла чiли ойлат чӧрчелер.
Валентин Коновалов:
– Я, пу ағырсымнығ сурығ. Иң пурнада МВД тоғынҷыларының санын паза оларның чал ахчазын хозарға кирек. Ол чарадығларны депутаттар алчалар. Хакасиядаңар чоохтаза, ГИБДД нарядтары асхынах, участковайлар ааллар кӧп кiрчеткен участоктарда тоғынчалар, аннаңар маңнанминчалар, че анзы оларның пырозы нимес. Iдӧк чуртағҷылар ӧткiн тудынарға киректер. Закон сайбалчатханын кӧр салзох, дежурнай частьсар сала маңзыри искiр турзыннар. Андада ОМВД тоғынҷылары iдӧк чапчаң хайынарлар.
Ағбан городтың чуртағҷызы:
– Минiң оолғым улуғ класстарда ӱгренче. Чайғызын ол ахча тоғынып аларға сағынча. Хайдар айланарға чарир? Саарбахтарға хайдағ вакансиялар пар?
Валентин Коновалов:
– Пу сурығ хоостыра школаның устағ-пастаанзар айланарға чарир. Iдӧк «Россияда тоғыс» пiрге саннығ платформа тоғынча. Анда, санға турып, тоғыс таап аларға оңдай пар. Хакасияны тиксi алза, хандых айында 700 азыра саарбах тоғысха кiрiбiскен. Пӧгiн хоостыра пу чайғызын 1300 азыра чиит iстенер тiп кӧрiлче. Анзы орта тiп санапчам. Олғаннар тоғысха кӧнiкчелер, чон аразында чӧрчелер, опыт алынчалар.
Ағбан город чуртағҷызы:
– Чииттер кӱнi алғым таныхталған ӱчӱн алғызымны читiрчем. Фестивальда улуғ ӧрiнiснең араласхабыс. «Отукен» ӧменi кӧрiп алғаныма чӱреем тол парды. Чоохтап пирiңер, пазағы чылда Чииттер ӱлӱкӱнi iдӧк алғым таныхталар ба?
Валентин Коновалов:
– Пiс Чииттер кӱнiн чыл сай аймах муниципалитеттерде, аймах ачыхтарда иртiрчебiс. Пӱӱл аны Ағбан пилтiрiнде таныхтаабыс. Чииттердең чӧптер сахтапчабыс. Пу ӱлӱкӱн хайдағ оңдайнаң иртiрiлерiн чииттер кӧстеп одырарға киректер. Пiс чӧптернi ӱзӱрерге тимдебiс. Мыннаң мындар улам чарых ӱлӱкӱн иртiрерге кӱстенербiс.
Ольга Коржова:
– Ӱр ниместе Хакасияда «Операция Улыбка» чӧрiм ирткен. Аның салтарларынаңар чарыт пирiңер.
Валентин Коновалов:
– Чӧрiм iкiнҷi хати ирттi. Аның пастағҷызы ээк-сырай сӧӧгi хирургы, имнег наукаларының кандидады, Г.Я.Ремишевскаяның адынаң имнег туразы пӧлиинiң устағҷызы Руслан Меллин полча. Пу чӧрiм аның пӧлиинде ирткен. 7 – 12 хандыхта тиксi хазнадаң килген ээк-сырай сӧӧгi хирургтары, пластическай хирургтар, тiс имҷiлерi, ортодонттар, логопедтер Хакасияның, Туваның, Хызылчар крайының кiчiг чуртағҷыларының хазиин сыныхтааннар. Олар 100 азыра паланы кӧргеннер паза 37 операция иртiргеннер. Специалисттернiң полызығлары тикке пирiлген. Имҷiлер Хакасиязар хатабох килерге тимделер, аннаңар пазағы чылда пу чахсы чӧрiм пазох иртiрiлер.
Сом кӧнi эфирдең алылған
Автор :
Татьяна Тютюбеева
| Пн | Вт | Ср | Чт | Пт | Сб | Вс |
| 29 | 30 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 1 | 2 |
Кӱн таңмазы
Хакасияда
Россияда
Тилекейде
