Техника тимде полза, чазыда тоғыстар маңнаныстығ парчалар
06.05.2026
Хабарлар
Кресен-фермер хонииның пазы Олег Балгазин (кічии)
Аал хонии. Хакасияда часхы таарығ тоғыстары пасталыбысты
Пии паза Алтай аймаандағы «Бейское» паза «Аршановское» ООО-лар оларны иң пурун пастадылар.
Пӱӱл Хакасияда 19,1 муң тонна ӱрен тимнел парған, анзы кирек синнең 400 тоннаа кӧп. Минеральнай удобрениелер iдӧк читкiҷе – республиканың хоныхтары 9,3 муң тонна удобрение алғаннар. 2026 чылда Хакасияда часхы таарығ тоғыстары тиксi 127,3 муң гектар чирде апарыларлар. 34,4 муң гектарда пуғдай одыртылар тiп кӧрiлче, 26 муң гектарда – сула, 8,1 муң гектарда – кӧче, 3,5 муң гектарда – гречиха, 18,6 муң гектарда – мал азыраҷаң оттар паза силосха кукуруза.
Республиканың алтынзархы аймахтарында сағам таарығ тоғыстарын пастаалахтар, анда килiстiре кӱннер турарын сахтапчалар – хосхар айында хар илееде чаған. Боград аймааның Чоғархы Чорба аалында орныхчатхан кресен-фермер хонииның пазы Олег Балгазин таарығ тоғыстарын сiлкер айындағы ӱлӱкӱннер соонаң пастирға пӧгiнче. Сағам, тiзең, хоныхта часхы тоғыстарына техниканың тимненiзiн сыныхтапчалар, халғанҷы тыхтағ тоғыстарын тоосчалар. Ӱр ниместе алылған сеялкалар иргiзiнең чалбах арахтар, анзы ас таарирын сала табырах апарар паза солярканы ӱзӱрлир оңдай пирче.
Ол аҷазы Олег Васильевич Балгазиннең, пӧле харындастары Василий Вениаминович паза Вениамин Олегович Балгазиннернең хада тоғынча. Иреннер прайзы постарының кресен-фермер хоныхтарының пастары полчалар. Иң улуғлары Олег Васильевич iстенiс чолын 1988 чылда Хызылчардағы политехническай институттың филиалында лаборант полып пастаан. Анаң армияда служба ирткен соонаң тӧреен чирiнзер, Чоғархы Чорба аалзар, айланған. Пос киреенең 1994 чылдаң айғас сыххан, андада ол «Сибирь» кресен-фермер хониин тӧстеен. КФХ наа ла тоғынып пастапчатханда, анда 32 га чир, 24 пас iнек паза тоғыс пас ат саналған. Чылдаң чылға хоных ӧзiп одырған, маллар саны паза ниме-ноо сығарызы хозылған.
Таарығ тоғыстарына тимненіс
Пӱӱнгi кӱнде ол пӧлелерiнең хада тоғынча. Василий паза Вениамин хойлар ӧскiрерiнең айғасчалар. Олар, iкi чыл мының алнында грант утып, маллар садызып алғаннар. Iкi Олег iдӧк мал тутча, тоңастығларны таарыпча. Олар пуғдай, кӧче, сула одыртчалар. Пылтыр 600 га чирнi таарып салғаннар, пӱӱл кӧп арах чирде тоңастығлар одыртарға пӧгiнчелер.
Хакасияда 2023 чылда узелковай дерматит тарап сыхханда, Балгазиннернiң хоныхтарында 2,5 муң хой саналчатхан. Чуғынҷах ағырығдаң тоғыр кӱрезiг парчатханда, прай хойлар чох идiлгеннер. Аннаңар иреннерге тоңастығларны салар чирнi хызырарға килiскен. Сидiк тустарны иртiп, олар хоныхтарын пазох «азахха турғыс парчалар». Хайди таныхтапча Боград аймаа устағ-пастааның аал хонии устанызының ӧӧн специализi Денис Старинец, малларны чох идерге килiскен туста даа Олег Васильевич пiр дее тоғынҷызын тоғыстаң сығарбаан, чал ахчазын тӧлирiн узаратхан.
Кресен-фермер хоныхтары ӧскiрiп алған тоңастығларны паза тимнеен отты орындағы чуртағҷыларға сатчалар, суланы iдӧк республиканың ипподромы садысча.
– Килчеткен чылда элитнай сорттарның ӱреннерiн садызарбыс. Пӱӱл репродукция ӱреннерiн халғанҷы чыл салчабыс. Садысхан соонаң пуғдайны iкi-ӱс чыл ӧскiрчебiс, аннаң андар пiске пос ӱреннерiн саларға чарадылбинча. Пӱӱл пiс «Новосибирскай», «Алтайскай» сорттығ пуғдайны, «Ровесник» сорттығ кӧченi таарирбыс, – чоохтапча Олег Балгазин (кiчии).
Iдӧк хоныхта мал азыралын тимниріне костёрны, люцернаны салчалар.
Тиксi Боград аймаанда 57 кресен-фермер хонии саналча, оларның читiзi тоңастығларны таарирынаң айғасча. Тоңастығлар читi муң азыра гектарда салылча, хайахтығлар – ӱс муң гектарға чағын чирде. Iдӧк аймахта бобовайлар ӧскiрiлче, оларны «Гранд» компания одыртча.
Сомнар Дмитрий Сунчугашевти
Автор :
Татьяна Кыштымова
| Пн | Вт | Ср | Чт | Пт | Сб | Вс |
| 27 | 28 | 29 | 30 | 1 | 2 | 3 |
| 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |
| 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 |
| 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 |
| 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
Кӱн таңмазы
Хакасияда
Россияда
Тилекейде
