Кiчiгдең хайлапчатхан оолах
18.03.2026
Статья
Иван Чепчигашев
Кӱн матыры
Пӱӱн пiс Асхыстағы олған искусство школазының чайаачы паза ӧткiн ӱгренҷiзi Иван Чепчигашевтеңер чоохтап пирербic. Ол пеер пастағы класстаң сығара чӧрче. Позы Калининдегi ортымах школада 5-ҷi класста ӱгренче.
Iҷезi Наталья Романовна Амзаракова Асхыстағы олған искусство школазында администратор полып iстенче. Пабазы Виталий Иванович Чепчигашев пӱдiрiгҷi полча. Сӧбiреде ӱс пала. Ваня очызы полча. Улии Глеб iдӧк Асхыстағы олған искусство школазынзар, гитара клазынзар, чӧрген. Амды Хакас хазна университедiнде программистке ӱгренче. Виталина пиҷезi хоос клазына чӧрген. Ам, харындазы чiли, гитаранаң ойнирға тартылча. Позы Калининдегi ортымах школада 10 класста ӱгренче.
Ваня Чепчигашевтiң iҷезi очы оолағы чайаачы чуртас чолынзар хайди килгенiн чоохтапча:
– Минiң iҷем Лидия Николаевна Пашева iдӧк Асхыстағы олған искусство школазында тоғынча. Пiрсiнде ол Юлия Ивановна Ташкенова олғаннарны позының фольклор клазынзар халғанҷы чылы ӱгренерге алчатханын ис салған. Iди Ваняны аның холына пирiбiзерге маңзыраан. Андада оолағым олаңай школада пастағы классха наа ла парчатхан, пiчiк пазарын даа пiлбинчеткен. Итсе, книга хығырҷаң. Че фольклор клазында кӧп пазарға кирек нооза. Мин iҷеме теем: «Че, iҷем, син олох школада тоғынчазың, пархаҷааңнаң хости поларзың, аннаңар соонҷа кӧрерзiң». Iди палам искусство школазынзар чӧр сыххан.
Хакасия культуразының саблығ тоғынҷызы Юлия Ивановна Ташкенованың фольклор искусствозы клазына чӧрчеткенде, Ваня «Алас» ансамбльның ӧткiн араласчызы полған.
– Палам аймах марығларда, фестивальларда, пайрамнарда аралазарға хынча. Аар-пеер парчатсалар, тың ӧрiнче, чолға сыхчаң кӱннi чидiкпин сахтапча. Пiрсiнде Боград аймаандағы Тубаннығ аалда алғым фестиваль полған. Палалар чон алнында кӧглерiн толдыр пиргеннер, че анаң тосханҷа чӱгӱр чӧргеннер, ойнааннар, кӧйчеткен от хыринда сарнааннар. Чапсых чирде тынанып алчадары оларға маңат пiлдiрче. Олғаннарның, чиңiстiг орын алғаннар алай чох па тiп, киректерi халбинча.
Пылтыр Ваня Чепчигашев фольклор искусствозы клазын тоозыбысхан. Оолах Юлия Ивановнаның холында прай хакас кӧг тирiглерiнең ойнирға ӱгренген полза, ам ӱгретчi Тарина Аркадьевна Токмашеваның чатхан клазына ла чӧрче. Пӱӱлгi Тун пайрамда чатхан саапчатхан кӧгҷiлер наа рекорд турғызарлар, Сағай чазызында пiр саңай 500 чатхан ӱнi чайылар. Ваня оолах анда хайди даа аралазар. Ол андағ мероприятиелернi иртiрбинче.
Пылтыр «Ах пулуттар» республика марии полған. Андада Ваня чатханға iкiнҷi айы ла чӧрчеткен. Андағ даа полза, ол пастағы алай iкiнҷi орынны холға кирiп аларына пик iзенчеткен, марығда пiр дее алҷаас итпеенiне ӧрiнчеткен. Ағаа чатханнаң ӱр чыллар ойнапчатхан олғаннарнаң паза студенттернең хада чайаачы кӱзiнең сыназарға килiскен. Марығда тиксi республикадаң кӧп кiзi араласхан. Анда Ваня 4-ҷi орын алып алған. Андада ол кӧмес ачырған парған. Итсе, пу кӧг тириинең наа ла тирең айғасчатхан оолах сала ла пастағыларның санында пол парбааны уғаа поғдархастығ.
– Ваняны таллама пала тiп санапчам. Ол чахсы сарнапча. Тимiр хомыснаң ойнирға чапчаң ӱгренiп алған. Iдӧк мин аның хайын сығарып алғам, – тiпче ӱгретчiзi Юлия Ивановна Ташкенова.
Ол оолахтың халын портфолиозын кӧзiткен. Ваняның, аймах марығларда аралазып, чиңiстiг орын алған дипломнары илееде. Школада чахсы ӱгренче. Iдӧк спортнаң айғасча, кӱреске чӧрче. Ваня андағ оолах – аның холында прай ниме оой идiлче.
Ваня Чепчигашевтiң iҷе-пабазы мал-хус тутча. Хайынҷах оолах ибде чахсы полысча. Пабазы Виталий Иванович Ағбан городсар тоғынарға парыбысча, аннаңар ир кiзi тоғызы прай Ваняның иңнiне артылча. Ол ибзер хара тас тазып салча, хазаа арығлапча, маллар суғарча, iдiс-хамыс чуубысча.
Сом сӧбiре архивiнең
| Пн | Вт | Ср | Чт | Пт | Сб | Вс |
| 28 | 29 | 30 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 |
| 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 |
| 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 |
| 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 1 |
Кӱн таңмазы
Хакасияда
Россияда
Тилекейде
