Таңдағы кӱннiң ээлерi
03.09.2025
Хабарлар
Н.Ф.Катановтың адынаң Хакас национальнай гимназия-интернатта наа ӱгредіг чылы пасталчатханнаңар хоңыроҷахтың ӧтіг ӱні сағбалапча
Пiлiс кӱнi. 1 ӱртӱнде пiстiң республикада муңарлап ӱгренҷi школазар маңзыраан. Оларның аразында чазағлығ тонанғлап салған палалар кiзiлер хайиин тартчатханнар. Ӧрчiлiг кӱлiмзiрестерi хоостыра сизiнерге чарир – ол 1-ғы классха парчатхан ӱгренҷiлер
Алнынзар ізеніснең кӧрчелер
Школаа парчатханнарны Пiлiс кӱнiнең чылығ алғыстаан Россия президентi Владимир Путин. Хыдатта иртчеткен чоннар аразындағы улуғ чыылығда араласчатса даа, Владимир Владимирович хазнабыстың парчан ӱгренҷiлерiн, ӱгретчiлерiн, iҷе-пабаларны, аға-ууҷаларны Пiлiс кӱнiнең алғыстир оңдай тапхан, амғы ӱгренҷiлер таңдағы кӱннiң ээлерi поларын алынҷа таныхтаан. Паза олғаннарға школаларда пай пiлiс аларға, пӱӱнгi кӱндегi наа технологияларнаң тиңни хаалирға алғаан.
Пiстiң республикада муңарлап ӱгренҷi 1 ӱртӱнде постарының школаларынзар маңзырап турған. Тохтабинчатхан наңмыр даа олғаннарның ачых-чарых кӧңнiлерiн чабыра пас полбинчатхан. Тасхар чут кӱн турчатханнаңар, Н.Ф.Катановтың адынаң Хакас национальнай гимназия-интернатта Пiлiс кӱнiн спортзалда иртiрерге чарадығ алылған. Мында прайзының хайиинда полғаннар 5-ҷi классха килген ӱгренҷiлер. Олар пеер ӱгренерге пастағызын на килдiлер нооза. Сағам удур-тӧдiр чахсы таныс ниместер. Че сала даа пасхаланминчалар, ӧткiн тудынчалар, чоох-чаахнаң алысчалар. Олар Хакасияның аймах пулуңнарынаң чыылысханнар. Че ӧӧнiнде городтағылар полғаннар. 5-ҷi классха кiрiп алар ӱчӱн, оларға сыныхтағ иртерге килiскен. Ӧӧнi – хакас тiлiнең пазып, постарының пiлiстерiн кӧзiдерi. Ағбанда хакас тiлi уроктары иртiрiлчеткен 22 паза 24 №№ ортымах школалардаң пасха, пасха даа школаларның ӱгренҷiлерi сыныхтағны тудыбысханнар. Оларның аразында орыс омалығ палалар даа кӧрiнчеткеннер. Пiс хакас тiлiнең сыныхтағ иртерге ӧнетiн тимненгебiс тiпчелер.
Пiлiс кӱнiн азып, чыылысхан улусты наа ӱгредiг чылы пасталчатханынаң алғыстаан национальнай гимназия-интернаттың директоры Лилия Ахпашева. Лилия Олеговна позының чооғында 2024 чылда гимназия-интернатты тоосхан ӱгренҷiлернiң прайзы даа хазнабыстың пӧзiк ӱгредiг заведениелерiнзер кiрiп алғанын улуғ поғдархаста таныхтаан. Iдӧк гимназия-интернат, чыл сай иртiрiлчеткен республикадағы марығларда аралазып, сыбыра иң артыхтар санында адалчатханын искiрген. Пӱӱл 5-ҷi классха кiрiп алған ӱгренҷiлерзер айланып, мында пiлiс алған хыйғаларға турыстығ тудынарға, чахсы кибiрлернi узарадарға, гимназия-интернатты тиксi cабландырарына хозым идерге алғаан.
Анаң сӧс пирiлген Хакасия пазы Валентин Коноваловха. Валентин Олегович чыл сай даа Пiлiс кӱнiнде Н.Ф.Катановтың адынаң Хакас гимназия-интернатта поладыр. Ӱгренҷiлернiң, ӱгретчiлернiң, iҷе-пабаларның кӧңнiлерiн кӧдiрҷең, оларның алнында наа пӧгiннер турғысчаң килiстiре сӧстер таапча.
– Аарлығ ӱгренҷiлер, ӱгретчiлер паза iҷе-пабалар! Сiрернiң кӱстенгенiңер, харасханыңар cылтаанда Хакасияның иң чахсы школаларының пiрсiнде орындағы чонның кибiрлерi хайраллалча, тӧреен чирiбiс тиксi сабланча. Национальнай гимназияны тоосханнар хайда ла ӱгренминчелер паза тоғынминчалар, сыбыра махтаға сыхчалар, – пастаан позының чооғын аарлығ аалҷы, анаң адалған чалтырама чидiглерi ӱчӱн мында тоғынчатхан ӱгретчiлернi, воспитательлернi алғыстаан, уламох пӧзiк чидiглерге чит турарға алғаан.
Iдӧк Валентин Олегович Илбек Чиңiстiң 80 чылы таныхталчатхан туста гимназия-интернат iдӧк 80 чылын таныхтирға тимненчеткенiне хайығ айландырған, чағдапчатхан пайрамнығ тӧреен чылынаң прайзын алғыстаан паза пу ӱлӱкӱннi турыстығ удурлирына парчан кӱс салылар теен.
«Россия чоннарының ассамблеязы» тиксi Россияның халых-хазна организациязының Хакасиядағы пӧлиинiң кнезi Любовь Аёшина, национальнай школада ӱр чыллар тоғынған чайаачы ус, ӱгренҷiлернi паза ӱгретчiлернi Пiлiс кӱнiнең алғыстирға ӧнетiн кил парған. Ол пу школаны тоосхан, амды тилекейдегi килкiм предприятиелернiң устағҷылары, саблығ ученайлар полчатханнарны сағысха кирген, олғаннарны олардаң кӧзiдiм аларға хығырған.
Пiлiс кӱнi Н.Ф.Катановтың адынаң национальнай гимназия-интернатта ӧтiг ӱннiг хоңыроҷахтың чӱрек тибiретчеткен кӧӧнең тоозылған. Ол наа ӱгредiг чылы пасталчатханын киречiлеен. Ӱгренҷiлер паза ӱгретчiлер, алнынзар, наа пiлiс соонҷа парар кӱннең сiрернi.
Піліс кӱні – Харатаста
Ӱртӱн айының 1-ғы кӱнінде хазнабыстың прай олғаннарына пастағы саң сыңырапча. Ол наа ла школаа парчатхан иркеҷектернің танығлығ кӱні полча. Піліс кӱнінде оларның чуртастарында наа чол азылча. Школа стенелерінде олар наа пілістер аларлар, iдӧк ынағлазарға, улуғлазарға, посты иптіг тудынарға ӱгренерлер. Полған на іҷе-паба, тізең, иркеҷектерінзер алай школа тоозарға тимненчеткен оол-хыстарынзар кӧріп, минің палам хайди табырах ӧс парды тіп сағын салча.
Кибір хоостыра Хакасия пазы Валентин Коновалов, Піліс кӱнінде аймах школаларзар парып, олғаннарны танығлығ кӱннең алғыстапча. Пу чылда даа 1 ӱртӱнде Валентин Олегович олғаннарнаң хада полған. Иң пастап ол Харатастағы гимназияның пайрамнығ линейказында араласхан.
Пӱӱл Піліс кӱнінде Хакасиязар тоғыс чорығынаң Хазна Думазының сӧбіре, ипчілер паза палалар сурығларынҷа комитет кнезі Нина Останина килген. Ол, Хакасия пазынаң хада пайрамнығ линейкаларда аралазып, орындағы школаларнаң танысхан.
Тасхар хайдағ даа кӱн турза, полған на школа чайғы тынағ кӱннері соонаң ӱгренҷілерін чылығ удурлапча. Олғаннар школазар айлан килзелер, школа, «тіріл» парып, пос палаларын хыныснаң хойнынзар алча. Харатастағы гимназияның даа ӱгренҷілері, чаапчатхан наңмырға хайбин, пайрамнығ линейкаа маңзырааннар. Чут кӱн турғаннаңар, гимназия олғаннарын актовай залда удурлаан. Иртен иртӧк чуртас хайнап сыххан, оолағас-хызыҷахтар, іҷе-пабалар школаа тол парғаннар. Прайзы пілген, пӱӱл оларзар аарлығ аалҷылар килерлер.
9.00 часта 2-ҷi, 3-ҷi, 4-ҷi класстар ӱгренҷілеріне пайрамнығ линейка пасталған. Кибір хоостыра аарлығ аалҷылар олғаннарны, ӱгретчілерні паза іҷе-пабаларны наа ӱгредіг чылынаң алғыстааннар.
Пастап прай чыылысхан чон алнында гимназияның иң чахсы ӱгренчеткен ӱc ӱгренҷізі – 11 «А» класстың ӱгренҷізі Андрей Плеханов, 10 «Б» класстың ӱгренҷізі Валерия Лейман, 9 «В» класстың ӱгренҷізі Екатерина Арикулова – Россия паза Хакасияның флагтарын сығарғаннар. Анаң Россияның паза Хакасияның гимннері толдырылғаннар.
Соонаң Хакасия пазы Валентин Коноваловха сӧс пирілген.
– Мин прайзын Піліс кӱнінең алғыстапчам. Наа ӱгредіг чылында сағынған сағыстарың толзын. Чайғызын чахсы тынанып алып, амды сірернiң прай ниме килiссін. Ӱгретчілерге чайаачы кӧрістерін чуртасха киріп алар оңдай таап турарға алғапчам. Пу ниик нимес туста ӧӧн пӧгін ӱгренҷілерде піліске хыныс одын тамызып алары полча. Олғаннар ибіркі чир-чайаанны хынып ӱгрензіннер.
Аарлығ іҷе-пабалар, полған на ӱгредіг чылы пасталза, піс палаларыбыснаң хада школаа парчабыс, оларнаң хада ӱгренчебіс. Пу наа ӱгредіг чылын ниик паза маңнаныстығ иртiбізіңер, – чоохтаан Валентин Олегович.
Хазна Думазының депутады Нина Останина ӱгренҷілерні ӱгредіг чылы пасталчатханынаң алғыстаан
– Чалахай иртеннең, прайзын. Сірерзер Хазна Думазының депутады ла чіли айланминчам. Мин ідӧк Россияның хазна социальнай университедінің ӱгретчiзі полчам. Аннаңар сірерзер ӱгретчі чіли айланчам. Мин сірерӧк чіли Сибирьде ӧскен кізібін. Мағаа уғаа чӱрексіністіг чир-суғҷыларымны мындағ танығлығ кӱннең алғыстирға. Наа ӱгредіг чылынаң алғыстап, пик хазыхтығ поларға паза амыр тигір алтында чуртирға алғапчам, – теен Нина Останина.
Ідӧк аарлығ аалҷыларның санында ӧнетін чаа операциязының ветераны, улуғ сержант Сергей Башаев полған. Ол чиит тӧлні, ӱгретчілерні, іҷе-пабаларны чылығ алғыстаан. Чиит тӧлзер кӧріп, хазнабыстың таңдағызы ізестіг холда тіп таныхтаан.
Хакасияның ӱгредіг министрі Анатолий Бутенко ідӧк прайзын наа ӱгредіг чылынаң алғыстаан. Ол палалар амды хатап дисциплинаа кӧнігерлер тіп таныхтаан.
Анаң гимназияның чайаачы ӧмелері теелбектер кӧзіткеннер, сарыннар толдырғаннар.
Пайрамнығ линейканың халғанҷы чардығында 4 «А» класстың ӱгренҷізі Марк Рыжов паза 4 «Б» класстың ӱгренҷізі Ксения Деина, чазалған хоңыроҷахты сыңырадып, прай школаа аның ӧтіг табызын таратханнар.
Пӱӱл Хакасия пазы илееде школаларда пол килерге маңнанған. Ол Харатастағы А.Г.Баженовтың адынаң лицейнің, 5№ паза 20№ школаларның ӱгренҷілерін паза ӱгретчілерін наа ӱгредіг чылынаң алғыстаан. Хазна Думазының сӧбіре, ипчілер паза палалар сурығларынҷа комитедiнiң кнезі Нина Останинаның республикадағы школаларнаң танызып алар оңдай полған.
Устағ-пастағның ол чорыхтары пістің хазнада Піліс кӱні аарластығ ӱлӱкӱн полчатханын кӧзіткен. Полған на школа 1 ӱртӱнге матап тимненгені харахха тасталған. Олғаннарның чарых омалары, іҷе-пабаларның чылығ кӱлімзірезі пайрамнығ линейканы чазаан. Ӱгренҷілернің чайаачы номерлері школа олғаннарға пасха таланттарын азарға полысчатханнаңар «чоохтаан».
Сомнар Дмитрий Сунчугашевти
Автор :
Анатолий Султреков, Ольга Томочакова
| Пн | Вт | Ср | Чт | Пт | Сб | Вс |
| 30 | 31 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 30 | 1 | 2 | 3 |
Кӱн таңмазы
Хакасияда
Россияда
Тилекейде
