Полған на сурупты пілче
19.07.2024
Хабарлар
Владислав Сагалаков Сорығдағы ГОК-та 10 чыл істен салды
От айының 21-ҷі кӱнiнде – Металлург кӱні. Пу ӱлӱкӱнге удур піс Сорығдағы чир ис-пайын пайытчаң комбинаттың механигі Владислав Сагалаковнаң тоғас килгебіс
Владислав Витальевич Сорығдағы чир ис-пайын пайытчаң комбинатсар 2014 чылда тоғынарға килген. Пастап аны азых тоғыстар руднигінде, хайда ферромолибденніг чир сығарылча, буровой станоктың машинизіне турғыс салғаннар. Чиит оол андада пу тоғыста ӱрге тудыларынаңар сағынмаан даа, че чарым чыл аразына, тоғысха кӧнігіп, хада тоғынчатхан арғыстарынаң пір тіл алызып, тоғызына чӧпcініп пастаан.
Позы Владислав Пилтір аалда тӧреен-ӧскен. Школа соонаң Асхыстағы 18№ профессиональнай училищені тоосхан, анаң Ағбанда ӱгрене тӱскен, че салтарында ағаа тоғынып пастирға киліскен. Пастап пӱдірігде, анаң пасха тоғыстарда. Ағбандох Владислав кӧӧленібіскен. Абахайы Олеся Серебрякова Сорығдаң полған. Чииттер, сӧбіре тӧстеп, той ойнааннар, оларның хызыҷах тӧреен. Пастап Пилтірде чуртааннар, анда Владислав И.И.Миндибековтың колбаса цеғында тоғынған. 10 кӱн тоғынып, 10 кӱн тынанҷаң. Тоғынчатхан кӱннерге ипчізін хызыҷаанаң хада Сорығзар іҷе-пабазынзар ағыл сал турҷаң. Пірcінде хада хонғаны Олеся ағаа Сорығзар кӧзерге сӧлеен, комбинатсар, тізең, тоғынҷылар киректелген. Владислав аның наа сағызынаң чарасхан. Іди Пилтір аалда тӧреен-ӧскен оол Сорығда пол парған.
– Пастап аар полған. Наа тоғыс, пірдеезін таныбинчазың. Чарым чыл аразына тоғызыма тартыл сыххам. Хай син iстенгем, ол син мағаа тоғызым кӧңніме кірген, – ӱлесче ирен.
Ирткен чылда чиит иренні тағ транспорт-тириинің тыхтағ цеғынзар механик тоғызына хығырғаннар. Тоғыс чыл буровой станокта істен салған ирен позының тириин чахсы пілче.
– Піс чирні чара чачырас тоғыстарына тимнеп турғабыс. Таныхталған орыннарда кӧрілген тиреңе читіре оймахтар хасчаңмыс. Чара чачырастар соонаң ол орында экскаватор чирні самосвалларға таарлапча, аннаң андар аны комбинатсар тартчалар, – чарыт пирген Владислав. – Пілдістіг, тоғыс чыл аразына мин станокты пис салаам чіли пілчем, полған на сурупты пілчем, аннаңар механик тоғызына хығырғаннарында, хынып ынаам. Машинист полчатхандох, тыхтағ тоғыстары хайиимны тартханнар: ноға тыхтағ сӧӧ тартылча, ноға хоза чардыхтар іди ӱр килче паза пасха даа сурығларны пир турғам. Амды позым тыхтағ ӱчӱн нандырчам.
Машинист тоғызындағы опыды сылтаанда ол ӧнетін ӱгредии дее чох техниканы чахсы пілче. Че профессиянаң палғалыстығ ӱгредіг кирек ле. Аннаңар Владислав ікінҷі чылы Ағбанда политехническай техникумда механикке ӱгренче. Заочно. Сорығдағы ГОК-тың паза ферромолибден заводының позының ӱгредіг комбинады парох. Анда пастағы ӱгредігні аларға, разрядтарны кӧдірерге чарир.
– Комбинатсар наа ла килгенде, мин машинистке андох ӱгренгем. Пір чыл аразына 6-ҷы разрядха, иң пӧзік синге, чидіп алғам. Ол туста табырах ӱгренҷең оңдай пирілҷең. Амды, алызығлар киріл парғанда, разрядты чарым чыл пазынаң на кӧдірерге чарадылча. Ӱгредіг комбинадында прай кирек ниме-ноо пар. Стажировканы орында, предприятиеде иртчезің, анаң сыныхтағ комиссиязында алған пілістеріңні кӧзітчезің, – чарыт пирген механик.
Амды Владислав буровой станоктар ӱчӱн нандырча. Ідӧк цехта самосваллар паза экскаваторлар механиктері пар. Ирен техника ізестіг тоғынар ӱчӱн неделяда пір хати станоктарны орында сыныхтапча, машинистнең чоохтасча. Наа ла тоғынып пастапчатхан кізее, нимее хайығ айландырарға киректелчеткенін чарыт пирче. Техниканың тоғызын тиксі паалап, хайдағ хоза чардых хай син сыдазарын паалапча. Кирек полза, азынада аларға чахып салча. Андағ чахығларҷа хоза чардыхтар пір-тӧрт ай аразына алылчалар. Станок сайбал парза, соона салдыртпас чахығ тимнирге килісче, андада кирек хоза чардых сах андох алылча. Механиктің ӧӧн пӧгіні – тағ тиріглеріне паза транспортына тыхтағ ӱчӱн, тоғынмин, ӱр турарға пирбеске. Аннаңар удаа сайбалчатхан хоза чардыхтар тӧреміл поларға кирек.
2023 чылда ГОК-сар самосваллар, экскаваторлар, станоктар, бульдозерлер, арығлаҷаң техника алылған. Оларның ӧӧн чардығы Беларусьта чыылған, халғаны – Россияда.
Сорығдағы ГОК паза ФМЗ городтың тоғыс пирчеткен ӧӧн орны полча. Устағ-пастағ искіриинең, тиксі ікі предприятиеде 1500 азыра кізі iстенче. Предприятиелер тоғынҷыларына истіг оңдайлар тӧcтепчелер паза тиксі «социальнай пакетті» пирчелер, ол санда тикке азырапчалар паза ӧнетін кип-азах пирчелер. Аннаң пасха Владислав узун отпускка чӧпсінче. Машинист полғанда, аның отпуск тузы 55 кӱнге тиңнелген, механиктің – 40 азыра кӱн.
– Профсоюз уғаа чахсы хайча. Ол тоғынҷыларны санаторий-курорттарзар ысча. Іди мин пӱӱл Сустағы санаторийде ікі неделя хазиим пиктеем. Андар піс алында чӧргеннернің чӧбінҷе тоғынчатхан арғыстарнаң хада ӱс сӧбіре чӧргебіс. Итсе, піске хайдағ даа санаторий-курортты таллап аларға чарадылча. Профсоюз ӧӧн хорадығларны позына алча, піс путёвканың 20-ҷе процентін не тӧлепчебіс, – таныхтапча Владислав Сагалаков.
Аннаң пасха, предприятиенің хазых пиктеҷең комплексi пар, андар тренажёр залы, боксёр грушалары, турниктер кірчелер. Сағам тоғынҷыларға городтағы бассейнзер тикке чӧрер оңдай пирерінҷе чӧптезіглер апарылчатханнаңар искіртір устағ-пастағ. Ол ідӧк тоғынҷыларны ӧріндірче. Владислав, тізең, олған тузынаң сығара спортха тартылған. Хынған спорт кӧрімі – футбол. Ол предприятиенің паза городтың чыылған командазына кірче. Оларның «Торпеда-Сорск» командазы город, республика марығларында тӧреміл араласча. Амды Ағбанда Ӱстӱнзархы Сибирьнің чииттерінің футбол лигазы иртче, хайда ол ідӧк город ӱчӱн ойнапча. Профсоюз паза город устағ-пастаа ідӧк чыл сай 9 Май, Металлург кӱннері алнында спорт марығларын иртірчелер: волейболҷа, баскетболҷа, футболҷа, чӱгӱрісче паза пасха кӧрімнерҷе. Ӧткін спортсменнер сыйыхтарға, кубок-медальларға турысчалар.
Удаа кізілер ГОК-та паза ФМЗ-да прай сӧбіренең тоғынчалар. Іди Владиславтың хасты-хазинезі чуртас тооза анда істен салғаннар. Тынаға сығып, сала ниик чирзер кірібіскеннер. Хада хонғаны Олеся ідӧк комбинаттох. Делопроизводитель полча.
– Амды піс неделяда пис кӱн тоғынчабыс, суббота-позырах тынанчабыс – уғаа чахсы. Хызыҷаабыс ӧс парған. Аннаңар ам чир-чайаанзар тынанарға хада чӧрчебіс. Отпускка сығып, Хакасияның илееде кӧллерінде тынан килгебіс: Ширада, Пілӧде, Пуланнығ кӧлде. Хайзы даа кӧлзер Сорығдаң кӧні чол пар. Анзы уғаа истіг. Піс, ибіре чӧрбин, кӧні чолҷа парып, чӱсче километр хызырыбысчабыс. Пуланнығ кӧлде тынанарға най хынчабыс, – ӱлескен сӧбіре пазы.
Сагалаковтар пастап чуртты арендаа суурғаннар, анаң квартира садызып алғаннар. Чурт паазы ӧскелекке маңнанғаннарына ӧрінчелер. Сменанаң тоғынчатханнарға, наа ла килгеннерге профилакторий, пасха сӧстернең, общежитие пар. Предприятиелер, чир ис-пайын анып, аннаң ферромолибден тимнепчелер. Ол, хайдағ даа промышленность предприятиезіндегі чіли, уғаа аар тоғыс. Буровой станоктың машинисттеріне хайдағ даа кӱнде сығарға киректелче: ізіг-соох, наңмыр-харлығ алай чилліг. Аннаңар пастағы туста сыдас парыбызарға киректелче, анаң кізі кӧнік парча.
– Тыхтағ цеғында тоғынҷылар алыспинча, чал ахчазы сала пӧзік, тоғыс оңдайлары истіг арах, че нандырығ – кӧп ле, – тіпче Владислав. – Амғы чииттер килзӧк, пӧзік чал ахчазын аларға сағынчалар. Анаң, чӧпсінмин, пір-ікі ай тоғынып алып, саназыбысчалар. Итсе, пастап оларның опыт таа чох полча, разрядтары даа кічіг полча. Піреезі пістің предприятиеде опыт алынып аларға килче, анаң Северзер вахтаа парыбысча. Аннаңар кӧп ниме кізінең, аның пӧгіннерінең паза сыдамағынаң палғалыстығ.
Предприятие кӱстеніп, тіспен тоғынчатханнарны тӧреміл махтапча паза хабасча. Кибірли андағ кӱннернің пірсі – Металлург кӱні. Иң артыхтары предприятиенің, город-республика ӱлгӱлерінің алғыстастарына паза ахчалығ сыйыхтарға турысчалар. Владислав Сагалаков, тізең, таныхтапча:
– Мин медальлардаңар паза алғыстастардаңар сағынминчам, ӧӧні – пос тоғызын чахсы толдырарға, ағаа хынарға, хада тоғынчатхан арғыстарнаң пілізерге паза улуғлазарға! Прай арғыстарымны профессия ӱлӱкӱнінең алғыстапчам. Пик сындырлығ паза хазыхтығ поларға алғапчам, талааннығ полыңар.
Сом Дмитрий Сунчугашевти
Автор :
Наталья Сюптерекова
| Пн | Вт | Ср | Чт | Пт | Сб | Вс |
| 28 | 29 | 30 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 |
| 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 |
| 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 |
| 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 1 |
Кӱн таңмазы
Хакасияда
Россияда
Тилекейде
